Wychowanie dzieci – czy kary są skuteczne?

Share on facebook
Facebook
Share on twitter
Twitter

Tradycyjny model wychowania dzieci zakłada stosowanie wobec nich kar. Wielu z nas pamięta je ze swojego dzieciństwa. Coraz częściej słyszy się jednak o tym, że karanie dzieci nie jest tak naprawdę skuteczną metodą wychowawczą – nie prowadzi do zrozumienia błędów w swoim zachowaniu i wpływa niekorzystnie na więź rodziców i dzieci. Czy stosowanie kar wobec dzieci jest uzasadnione, a jeśli nie – czym je zastąpić

Kary – czemu służą?

Zdaniem tych, którzy są zwolennikami karania dzieci – uczy to małych ludzi tego, jakie zachowania są odpowiednie, a jakie nie. Dzięki karom i nagrodom dzieci widzą, które ich zachowania są dobre, a które złe. Ten mechanizm nazywany jest w psychologii „wzmocnieniem zachowania”. Wzmocnienie pozytywne opiera się na nagrodzie: dany sposób zachowania przynosi dziecku korzyści. Wzmocnienie negatywne – czyli kara – uczy, jakie zachowania prowadzą do nieprzyjemnych konsekwencji. 

Czy każda kara jest dobra?

Rodzice często dzielą się na zwolenników surowych kar i tych, którzy uważają, że można wychować dziecko nie stosując ich w ogóle. Kto ma rację? Psychologowie twierdzą, że owszem, kary mają sens, jednak kara musi być adekwatna i dobrze przemyślana. Nie powinna być zbyt surowa – jeśli małe przewinienie będzie prowadziło do poważnych konsekwencji, dziecko może zniechęcić się, uznając, że nigdy nie uda mu się zachowywać idealnie. Warto pamiętać o tym, że niedopuszczalne są wszelkie kary, które naruszają cielesną nietykalność dziecka! Karząc dziecko w ten sposób, tracimy jego zaufanie i fundujemy mu ogromny stres i poczucie niesprawiedliwości i niezrozumienia. Uczą także bardzo niewłaściwej rzeczy – tego, że agresja jest dopuszczalnym sposobem na radzenie sobie z problemami. Badania pokazują jednoznacznie, że osoby, które w dzieciństwie były karane za pomocą bicia i klapsów, w dorosłym życiu same znacznie częściej uciekają się do przemocy wobec innych. 

W jaki sposób karać mądrze?

Najważniejszą zasadą mądrej kary jest to, że powinna ona być bezpośrednią konsekwencją zachowania dziecka. Powinna także wynikać z zasad, które wcześniej zostały – razem z dzieckiem – ustalone. Dziecko powinno znać i rozumieć zasady panujące w domu – w innym przypadku może czuć się zdezorientowane i nie rozumieć, dlaczego coś, co robi, jest nieodpowiednie. 

Dziecko powinno być w stanie zauważyć powiązanie pomiędzy karą, a swoim zachowaniem. Kara powinna więc nastąpić w krótkim odstępie czasu od „występku”. Konsekwencją niekulturalnego zachowania na placu zabaw może więc być zakaz wyjścia i zabawy z kolegami następnego dnia, ale nie ma sensu zabraniać dziecku na przykład wyjazdu na kolonie, który ma nastąpić miesiąc później. Taka kara daje poczucie niesprawiedliwości i nie pozwala na zauważenie ciągu przyczynowo-skutkowego „złe zachowania – kara”. 

Kary powinny być konsekwentne – raz ustalona kara nie powinna być odwoływana. W innym wypadku dziecko będzie czuło się zdezorientowane, nigdy nie wiedząc do końca, czy tym razem zasłużyło na karę. Ważne też, by młody człowiek rozumiał, co zrobił nie tak – z karą nieodłącznie powinna wiązać się rozmowa!

Czy kary dla dzieci są wciąż skuteczne? Pod tym względem niewiele zmieniło się przez ostatnie lata. W dzisiejszych czasach coraz większa ilość rodziców podchodzi jednak do karania dzieci bardziej świadomie – stawiając na rozsądne kary i dialog oraz rozmowę z potomstwem. Warto pamiętać o zasadach mądrego karania dzieci – z pewnością będzie to zauważalne nie tylko w ich zachowaniu, ale również w zaufaniu do rodziców i bliskich więziach rodzinnych. 

Zobacz więcej

Długopisy Parker- elegancja i precyzja wykonania

Firma Parker została założona przez Georga Parkera w USA, pierwsze wzmianki o długopisach tej firmy pochodzą z roku 1889, produkty w bardzo szybkim czasie zyskały ogromną popularność. W 20 wieku Parker stał się jednym z liderów wśród producentów długopisów oraz wiecznych piór na całym świecie. Obecnie dostępne są w wielu prestiżowych sklepach, a ich gama jest bardzo szeroka.

Ogólnopolski zjazd młodych naukowców

Ogólnopolski Zjazd Młodych Naukowców to doskonała okazja dla młodych, ambitnych działaczy środowisk naukowych z różnych dziedzin, aby wymienić się wiedzą, doświadczeniami, a także, być może, znaleźć partnerów do wspólnego prowadzenia badań. Spotkanie się twarzą w twarz daje nieporównywalnie więcej możliwości wymiany poglądów niż najintensywniejszych kontakt online. W życiu nie można tracić takich okazji!

Dlaczego dzieci powinny spędzać jak najwięcej czasu na dworze?

Zabawa z dzieckiem na świeżym powietrzu to nie tylko najlepsza alternatywa, aby oderwać dziecko od grania na komputerze. Zalet przebywania na dworze jest znacznie więcej. Dotyczą one zarówno zdrowia fizycznego, jak i psychicznego oraz wpływają na prawidłowy rozwój i integrację z rówieśnikami.